Rządy państw zwykle gwarantują podstawowe prawa człowieka i bezpieczeństwo fizyczne swoich obywateli. Jednak w momencie, gdy ludzie zmuszeni są do ucieczki i poszukiwania azylu w innym państwie, stając się uchodźcami, albo, gdy okazuje się, że są osobami bezpaństwowymi, znika ta sieć bezpieczeństwa.
Przedstawicielstwo Regionalne UNHCR na Europę Środkową działa na rzecz prawnej i fizycznej ochrony tych osób na wiele różnych sposobów. Przeprowadza regularny monitoring dostępu do terytorium państwa, oraz warunków recepcyjnych na granicach, a także we wszystkich ośrodkach zatrzymania i ośrodkach recepcyjnych. Wykonuje audyt procedur i decyzji odnośnych przyznawania statusu uchodźcy, oraz systematycznie lobbuje na rzecz poprawy jakości tych procedur. W razie potrzeby interweniuje również w indywidualnych przypadkach.
UNHCR regularnie komentuje międzynarodowe, krajowe oraz unijne przepisy dotyczące uchodźców i migracji, a także zgłasza konkretne propozycje zmian. W skrajnych przypadkach, UNHCR nie ogranicza się do uwag i zaleceń, ale może nawet zgłosić określone praktyki państw do stosownego sądu.